Lộ trình › S09

S01S02S03S04S05S06S07S08S09S10S11S12

S09 · Phân rã KPI xuống phòng ban và thực hành KPI sản xuất (Bài thực hành tình huống số 6)

3 · ĐO LƯỜNG & TRIỂN KHAI3 tiết

Nhà máy tăng sản lượng nhưng khiếu nại chất lượng cũng tăng. KPI nào đang kéo nhau?

Chia KPI xuống phòng ban và dây chuyền bằng RACI, OEE, 4M1E, rồi chỉ ra khâu làm sụt hiệu suất.

1Vấn đề quản trị

KPI công ty không có người nhận ở phòng ban, hoặc chia cơ học làm các phòng kéo nhau; nhà máy tăng sản lượng nhưng khiếu nại chất lượng tăng theo.

Vì sao cần: Phân rã đúng đưa KPI công ty xuống từng phòng và dây chuyền theo quan hệ nhân quả thật; sai thì sinh xung đột KPI.

2Mục tiêu học tập

Sau buổi này học viên làm được:

3Khái niệm và mô hình

Phân rã theo quan hệ, không chia đều. Mỗi KPI có một người chịu trách nhiệm chính (A) trong RACI. OEE = Mức sẵn sàng × Hiệu suất × Chất lượng cho thấy sụt ở đâu: máy dừng, tốc độ hay chất lượng.

Khái niệm trong buổi: Phân rã KPI; KPI phòng ban đỡ đầu KPI công ty; RACI; [Tình huống số 6] Cây KPI sản xuất (công ty – phòng – chuyền); [Tình huống số 6] OEE, phế phẩm, FPY, làm lại; [Tình huống số 6] Năng suất, tuân thủ kế hoạch, định mức vật tư; [Tình huống số 6] 4M1E và nguyên nhân gốc; xung đột KPI

Thuật ngữ trong buổi này

BSC
Thẻ điểm cân bằng (Balanced Scorecard): khung chuyển chiến lược thành mục tiêu và thước đo theo bốn góc nhìn.
KPI
Chỉ số đo lường hiệu suất chính (Key Performance Indicator).
Phân rã KPI
Đưa KPI công ty xuống phòng ban, dây chuyền theo quan hệ nhân quả (tiếng Anh: cascade).
RACI
Ma trận trách nhiệm: R – người thực hiện; A – người chịu trách nhiệm chính; C – người được tham vấn; I – người được thông báo.
OEE
Hiệu suất thiết bị tổng thể = Mức sẵn sàng (A) × Hiệu suất (P) × Chất lượng (Q).
FPY
Tỷ lệ sản phẩm đạt ngay lần đầu, không phải làm lại.
4M1E
Năm nhóm nguyên nhân: Con người – Máy móc – Vật liệu – Phương pháp – Môi trường.
Pareto
Nguyên tắc 80/20: một số ít nguyên nhân gây ra phần lớn vấn đề.
GT
Kênh bán hàng truyền thống: nhà phân phối, đại lý, cửa hàng tạp hoá (General Trade).
Bài thực hành tình huống số 6
Bài thực hành KPI sản xuất (tệp LabM.xlsx).

4Phương pháp triển khai

  1. Chọn KPI công ty cần phân rã và nhận diện đòn bẩy ở từng phòng.
  2. Lập RACI: một A duy nhất.
  3. Phân rã OEE thành A, P, Q và tính từng thành phần.
  4. Pareto dừng máy và khuyết tật, phân loại theo 4M1E.
  5. Kiểm tra xung đột KPI (sản lượng vs chất lượng).
Đầu vào

Phòng Sản xuất, Chất lượng, KD GT, Chuỗi cung ứng, Tài chính; dữ liệu 3 dây chuyền SmartLife, kịch bản SC7.

Công cụ

E05 – Phân rã KPI và RACI (E05_Cascade_RACI.xlsx), trang tính: Cascade, RACI; Bài thực hành tình huống số 6 – KPI sản xuất (LabM.xlsx), trang tính: Du_Lieu_Chuyen, Pareto, 4M1E, KPI_Chuyen, Xung_Dot, Bai_Tap

Đầu ra

KPI cho 3 phòng và RACI; hệ KPI sản xuất và bảng phân rã OEE của một dây chuyền.

Ví dụ tính từng bước

Bài thực hành tình huống số 6 · Chuyền L1: OEE = A × P × Q và Pareto dừng máy
BướcGiá trị
Thời gian kế hoạch13.000 phút (26 ngày × 500 phút)
Dừng máy1.690 phút
Mức sẵn sàng (A)(13.000 − 1.690) ÷ 13.000 = 87,0%
Hiệu suất (P)105.200 ÷ (11.310 phút × 10 sp/phút) = 93,0%
Chất lượng (Q)101.620 ÷ 105.200 = 96,6%
OEE87,0% × 93,0% × 96,6% = 78,2%
Thay khuôn / đổi mã hàng (Phương pháp): 520 phúttích luỹ 30,8%
Hỏng động cơ ép (Máy): 410 phúttích luỹ 55,0%
Thiếu vật tư chờ cấp (Vật liệu): 290 phúttích luỹ 72,2%
Chờ QC duyệt mẫu đầu ca (Phương pháp): 190 phúttích luỹ 83,4%
Vệ sinh và bôi trơn (Người): 140 phúttích luỹ 91,7%
Khác (Môi trường): 140 phúttích luỹ 100,0%
Mất A lớn nhất (13% thời gian) nên cải tiến bắt đầu từ dừng máy, và trong Pareto hai nguyên nhân đầu đã chiếm hơn một nửa. Nhưng Pareto chỉ chỉ ra chỗ nhìn, chưa phải nguyên nhân gốc.

Thử ngay: Tính OEE = A × P × Q

5Tình huống SmartLife

Công ty tình huống: SmartLife Electrical & Home Technology JSC

Tình huống: Phòng Sản xuất, Chất lượng, KD GT, Chuỗi cung ứng, Tài chính; Bài thực hành tình huống số 6: 3 dây chuyền SmartLife, kịch bản SC7 (sản lượng tăng, chất lượng giảm)

Đối chiếu thực tế doanh nghiệp

OEE bắt nguồn từ TPM của Seiichi Nakajima (Japan Institute of Plant Maintenance, thập niên 1980). Khóa học này không dùng mức OEE chuẩn ngành vì chưa có nguồn đối chiếu; mọi chỉ tiêu OEE là giả định của SmartLife.

Nguồn: Nakajima, S. (1988) Introduction to TPM; dữ liệu SmartLife.

6Hướng dẫn thực hành

Bài cá nhân

Tính A, P, Q, OEE cho chuyền L2 và chỉ ra thành phần kém nhất.

Nhóm (≤ 5 người)

Nhóm lập bộ 6 KPI cho chuyền, Pareto dừng máy, đề xuất 3 hành động.

7Công cụ Excel tương ứng

Tệp gửi học viên trước buổi học

Thư mục: downloads/learner/

8Sản phẩm đầu ra

Phần A: KPI cho 3 phòng ban và RACI. Phần B (Bài thực hành tình huống số 6): hệ KPI sản xuất + bảng phân rã OEE của 1 dây chuyền + bảng xung đột và cách xử lý

9Câu hỏi phản biện

10Tiêu chí đánh giá

Sản phẩm của buổi đạt khi: A: mỗi KPI phòng đỡ đầu được một KPI công ty; B: phân rã OEE khớp tích 3 thành phần, mỗi KPI đủ trường, nêu ít nhất 2 xung đột và cách xử lý; dữ liệu thiếu hiển thị đúng

Sản phẩm các buổi chiếm 40% điểm khoá học. Kiến thức và khả năng vận dụng của buổi này được kiểm tra trong Bài kiểm tra 03 ().

Tự kiểm tra nhanh

Câu luyện tập, không nằm trong đề chính thức.

Lỗi thường gặp

Luôn đọc A, P, Q trước khi đọc OEE; hỏi thành phần nào kéo xuống.
Phế phẩm là loại bỏ; làm lại là sửa được: tính riêng vì chi phí khác nhau.
Cử người ra hiện trường hoặc xin bằng chứng trước khi chốt nguyên nhân.
← S08S10 →

Muốn mang công cụ này về doanh nghiệp của bạn?

Để lại 4 thông tin, trợ lý của TS. Liu Đức sẽ nhắn riêng qua Zalo để gửi tài liệu mẫu và gợi ý lộ trình phù hợp.